ZUIDOOST-FRIESLAND – Afgelopen week stond de jaarlijkse collecteweek van het Diabetes Fonds weer op de agenda. Diabetes, vroeger ook wel suikerziekte genoemd, is een van de snelst groeiende aandoeningen in Nederland. De cijfers zijn indrukwekkend en tegelijkertijd zorgwekkend. Volgens Diena Halbertsma, directeur van het Diabetes Fonds Nederland, is er dan ook nog veel werk aan de winkel. ‘We leven in een maatschappij waarin ongezonde keuzes vaak de gemakkelijkste keuzes zijn.

Steeds meer mensen met diabetes

In Nederland hebben inmiddels zo’n 1,2 miljoen mensen diabetes. Daarvan hebben ongeveer 100.000 mensen diabetes type 1 en 1,1 miljoen mensen diabetes type 2. Uit recent onderzoek blijkt bovendien dat nog eens zo’n 400.000 mensen diabetes hebben zonder dat zij dit zelf weten.

Daarnaast zijn er ongeveer 1,4 miljoen mensen met prediabetes. Dat betekent dat hun bloedsuikerwaarden verhoogd zijn, maar dat er nog geen sprake is van een officiële diagnose diabetes type 2. Wel lopen zij een aanzienlijk groter risico om deze ziekte te ontwikkelen.

Herken de signalen op tijd

De eerste signalen van diabetes type 2 zijn vaak vrij algemeen. Vermoeidheid, vaker moeten plassen, hoofdpijn, lusteloosheid, wazig zien en wondjes aan de voeten die slecht genezen, kunnen aanwijzingen zijn dat er iets niet in orde is. Het is daarom belangrijk om dergelijke klachten serieus te nemen en bij twijfel contact op te nemen met de huisarts.

Het Diabetes Fonds, dat in 2028 50 jaar bestaat, voert momenteel een bewustwordingscampagne waarin mensen worden opgeroepen om hun risico op diabetes type 2 te testen. Dat kan eenvoudig via een online test met acht vragen. Aan de hand daarvan krijg je een indruk of je een laag of verhoogd risico loopt op het ontwikkelen van diabetes. Factoren zoals overgewicht, roken, erfelijke aanleg en leeftijd kunnen de kans op diabetes type 2 vergroten.

Twee soorten diabetes, een groot verschil

Het verschil tussen diabetes type 1 en type 2 zit vooral in de oorzaak. Bij diabetes type 1 gaat het om een auto-immuunziekte waarbij het afweersysteem de insulineproducerende cellen in de alvleesklier vernietigt. Het lichaam maakt daardoor zelf geen insuline meer aan.

Bij diabetes type 2 reageren de lichaamscellen minder goed op insuline. Bovendien maakt de alvleesklier na verloop van tijd vaak onvoldoende insuline aan. Mensen met diabetes type 1 moeten hun hele leven insuline toegediend krijgen. Bij diabetes type 2 is soms medicatie nodig, maar een gezonde leefstijl kan eveneens een belangrijke rol spelen.

Halbertsma benadrukt dat het bij een deel van de mensen met diabetes type 2 mogelijk is om de ziekte in remissie te brengen. Dat betekent dat de bloedsuikerwaarden weer zo goed kunnen worden dat medicatie niet langer nodig is. Een gezonde leefstijl en goede begeleiding spelen daarbij een belangrijke rol.

Een gezonde leefstijl vraagt om begeleiding

Een gezonde leefstijl klinkt misschien eenvoudig, maar in de praktijk is dat lang niet altijd gemakkelijk. Je moet nieuw gedrag aanleren en vooral ook volhouden. Dat vraagt om doorzettingsvermogen en de juiste ondersteuning.
Een voorbeeld daarvan is het programma Keer Diabetes2 Om. Deelnemers krijgen begeleiding bij het aanpassen van hun leefstijl. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar voeding en beweging, maar ook naar de invloed van stress.

Volgens Halbertsma is dat belangrijk: mensen krijgen meer inzicht in hun eigen gedrag en leren hoe ze veranderingen kunnen doorvoeren én volhouden. ‘We leven in een maatschappij waarin ongezonde keuzes vaak de gemakkelijkste keuzes zijn. Bovendien zijn die keuzes regelmatig ook nog eens goedkoper.‘

Onderzoek naar betere behandelingen en genezing

Het Diabetes Fonds Nederland is voor zijn inkomsten grotendeels afhankelijk van giften van particulieren en het bedrijfsleven. Het ingezamelde geld wordt gebruikt om wetenschappelijk onderzoek naar diabetes te financieren.
Tijdens de jaarlijkse collecteweek wordt nog altijd veel contant geld opgehaald. Tegelijkertijd maken steeds meer mensen gebruik van de QR-code om digitaal een bijdrage te doen.

Er lopen momenteel veel verschillende onderzoeken, vertelt Halbertsma. Vooral bij diabetes type 1 is de wens duidelijk: genezing. ‘Daar gloort hoop aan de horizon, maar er is nog steeds veel geld nodig om verdere stappen te kunnen zetten.’

Naast onderzoek naar genezing investeert het Diabetes Fonds ook in het voorkomen en beter behandelen van complicaties. Diabetes kan namelijk schade veroorzaken aan zenuwen en bloedvaten. Dat kan onder andere leiden tot problemen aan de voeten en schade aan de bloedvaten in de ogen.

Samen werken aan een betere toekomst

De jaarlijkse collecteweek bracht opnieuw veel vrijwilligers op de been. In heel Nederland gingen collectanten langs de deuren om geld in te zamelen voor onderzoek en een betere toekomst voor mensen met diabetes.

Ook in Zuidoost-Friesland werd gecollecteerd. De uiteindelijke opbrengst van de collecte in deze regio wordt nog bekendgemaakt.

Voor Halbertsma is het doel van het Diabetes Fonds helder:
‘We willen ervoor zorgen dat alle mensen met diabetes een beter leven krijgen. Dat we diabetes waar mogelijk kunnen voorkomen, de ziekte beter kunnen behandelen en deze op termijn zelfs kunnen genezen. Daar staan we als Diabetes Fonds Nederland voor en daar blijven we ons voor inzetten.‘