Fryslân – De provincie Fryslân wil de komende jaren aanzienlijk meer grond aankopen en ruilen om ruimte te creëren voor landbouw, natuur, water en klimaat. Voor de eerste twee jaar wil het college van Gedeputeerde Staten 54 miljoen euro beschikbaar stellen voor de aankoop van in totaal 670 hectare grond. Provinciale Staten moeten nog instemmen met het plan.

De plannen staan in het nieuwe grondplan Grûn foar in werkenber Fryslân. De provincie wil daarmee een actievere rol gaan spelen op de Friese grondmarkt. Er moet jaarlijks twee tot drie keer zoveel grond worden aangekocht, geruild en ingezet als nu het geval is.

Volgens de provincie is grond bij verschillende gebiedsprocessen vaak de ontbrekende schakel. Door zelf grond aan te kopen, kan deze bijvoorbeeld worden geruild met landbouwgrond die nodig is voor natuurontwikkeling, het veenweideprogramma of andere opgaven. Tegelijkertijd moet hierdoor ruimte ontstaan voor boeren die hun bedrijf willen voortzetten of verplaatsen.

Landbouw versterken

Gedeputeerde Eke Folkerts verwacht dat de landbouw door de nieuwe aanpak een sterkere positie krijgt op de grondmarkt. „De landbouw krijgt met dit nieuwe plan een meer evenwichtige positionering in het krachtenveld van de grondmarkt. Dit stimuleren we als provincie door de komende jaren een actievere rol op de grondmarkt in te nemen.”

Als voorbeeld noemt de provincie de aankoop van een perceel dat vervolgens als ruilgrond kan worden aangeboden aan een boer in het veenweidegebied. De grond die de boer achterlaat, kan daarna worden gebruikt voor bijvoorbeeld een natuurverbinding. Op die manier kunnen volgens de provincie meerdere doelen tegelijkertijd worden bereikt.

„Zo creëren we beweging in de markt en geven we samen met partners een positieve impuls aan gebiedsprocessen. Want alles en iedereen is ‘ferbûn troch grûn”, aldus Folkerts.

670 hectare grond

Voor de eerste twee jaar wil de provincie 54 miljoen euro investeren. Daarvan moet 550 hectare agrarische grond en ruilgrond worden aangekocht. Deze grond kan worden ingezet voor onder meer het Natuurnetwerk Nederland (NNN), de aanpak van de veenweideproblematiek, stikstof en natuurherstel en de landbouwhoofdstructuur.

Daarnaast wil de provincie maximaal 120 hectare grond kunnen aankopen om vrijwillige verplaatsing van landbouwbedrijven mogelijk te maken.

Het nieuwe grondplan volgt op het provinciale grondbeleid uit 2020 en is opgesteld op verzoek van Provinciale Staten. Na de eerste twee jaar kan opnieuw worden bepaald hoeveel grond nodig is en welke investeringen daarvoor beschikbaar worden gesteld.

Provinciale Staten nemen naar verwachting op 25 november een besluit over het grondplan.