Afgelopen maandag 20 april gingen een aantal leerlingen van het Drachtster Lyceum op pad om de Stroffelstiennen schoon te maken. Stolpersteine (struikelstenen, Stroffelstiennen) zijn een idee en ontwerp van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig, om alle vermoorde Joodse slachtoffers te herdenken en te voorkomen dat zij worden vergeten. In elke steen zijn de naam, het geboortejaar, de datum en de plaats van overlijden van een door de nazi’s vermoorde Joodse medeburger gegraveerd. De stenen liggen in het voetpad of trottoir voor de toenmalige woningen van de slachtoffers.

Twee van deze Drachtsters waren David en Simon Turksma, die vanaf respectievelijk 1938 en 1940 de school – toen nog de Rijks-HBS – bezochten. Hun schooltijd viel samen met de Duitse bezetting en al snel ondervonden de broers de gevolgen van het nazibewind, dat Joden bestempelde als een minderwaardig ras. Door middel van het perfide stappenplan van uitsluiting, deportatie en moord werden Joden uit de samenleving verwijderd. David en Simon werden vermoord in vernietigingskampen in Oost-Europa; hun schoolbanken bleven leeg.

Naast David en Simon Turksma waren er nog 13 Joodse inwoners die werden vermoord in de concentratiekampen.

Sinds januari is Anne Zwart, geschiedenisleraar op het Drachtster Lyceum, begonnen met het thema de Tweede Wereldoorlog. “Het is zo belangrijk hier aandacht aan te besteden en de verhalen over de Holocaust te blijven vertellen,” aldus Zwart. “Het is natuurlijk al zo lang geleden en het lijkt voor leerlingen misschien ver van hun bed. Maar ik merk ook dat het thema Tweede Wereldoorlog leerlingen meer interesseert dan andere geschiedenislessen van nog veel verder terug.”

Leerlingen vinden het ook moeilijk wanneer ze zien wat er allemaal gebeurt in de wereld, en dan met name de oorlog van Israël tegen andere landen in het Midden-Oosten. Enerzijds proberen ze het verhaal van de Holocaust en de ernst ervan te begrijpen, maar vinden ze het lastig dit te plaatsen tegenover hoe Israël nu zelf oorlog voert.

Vorig jaar zijn we met een groep leerlingen naar Westerbork geweest en hebben we onderzoek gedaan naar het verhaal achter een aantal lokale monumenten. Dit jaar zijn er ook gastlessen gegeven door Sofia Krol en Roelof Hazelhof over de oorlog. De persoonlijke verhalen zijn zo belangrijk, en er zijn helaas steeds minder mensen die ze kunnen vertellen. Daarom is het zo belangrijk om deze verhalen te blijven doorgeven, merkt Anne Zwart op.

We merken aan de leerlingen dat ze best pessimistisch zijn door alles wat er momenteel in de wereld gebeurt. Het is onvoorspelbaar en leidt tot angst.

Jaarlijks wordt, voordat de leerlingen naar de plaatsen gaan waar de stenen liggen, eerst in het lokaal nog kort aandacht besteed aan het onderwerp. Daarna maken de leerlingen, onder leiding van een leerkracht of iemand van de stichting Smelnes Erfskip, een wandeling naar de verschillende locaties. Roelof Hazelhof gaat met een aantal leerlingen naar de vijf stenen die liggen aan de Kerkstraat nummer 3. Naast de stenen hangt een groot bord met informatie over de familie Turksma. De stenen worden schoongemaakt en opgepoetst, zodat de informatie die erop te lezen staat weer duidelijk zichtbaar is.



“Wij vinden het belangrijk dit vanuit het Drachtster Lyceum te doen en zullen dat ook zeker de komende jaren blijven doen,” aldus geschiedenisleraar Anne Zwart.